طلاق عاطفی به شرایطی اطلاق می شود که زن و مرد به طور رسمی و قانونی از هم جدا نشده اند و زیر یک سقف زندگی می کنند، باهم غذا می خورند، باهم کار می کنند اما مسیرشان از یکدیگر جدا بوده و از «ما» تبدیل به «من» می شوند و هر کدام هدف جداگانه ای را دنبال می کنند.

 دو انسان کاملا بیگانه و بی تفاوت نسبت به یکدیگر که یادآور اصطلاح «سندروم آشیانه خالی» می باشند.

در هنگام طلاق عاطفی زوجین دیگر هیچ احساسی به یکدیگر ندارند و نسبت به رفتار، شخصیت و شرایط یکدیگر بی تفاوت هستند.

در طلاق عاطفی زن و مرد از نظر روانی و عاطفی فاصله زیادی با یکدیگر دارند، گویی که اصلا هم دیگر را نمی بینند. 

زن و مردی که در زندگی مشترکشان به مرحله طلاق عاطفی رسیده باشند، نسبت به نیازهای عاطفی، جسمی و جنسی یکدیگر کاملا بی تفاوت هستند و طبیعتا تلاشی برای بهبود رابطه انجام نمی شود.

آن ها معمولا مشاجرات کمی با یکدیگر دارند و چون نسبت به یکدیگر بی تفاوت شده اند هیچ شکایتی از رفتار یکدیگر نمی کنند و دیگر اهمیتی به این مسئله نمی دهند که به چه علت همسرشان کار اشتباهی می کند.

پیشنهاد مشاور: چرا برخی از رابطه های دوستی و ازدواج سرانجام خوبی ندارند؟

دلایل بروز طلاق عاطفی

طلاق عاطفی می تواند دلایل مختلفی داشته باشد از جمله:

  • انتخاب و ازدواج غلط و نادرست
  • دخالت های اطرافیان
  • بی توجهی نسبت به نیازهای یکدیگر
  • خیانت
  • پرخاشگری
  • داشتن انتظارات نامعقول از یکدیگر

اما از همه این موارد که بگذریم عدم آمادگی برای ازدواج و ناآگاهی و عدم آموزش کافی در زمینه حل تعارضات بین فردی دلیل اصلی شکل گیری طلاق عاطفی بین زن و مرد است.

طلاق عاطفی

زمانی که فردی تصمیم به ازدواج می گیرد اگر به خوبی از انگیزه خود برای ازدواج آگاه نباشد و نداند که در اصل به چه هدفی می خواهد ازدواج کند و معیارها و ملاک های خود را به خوبی تشخیص ندهد قطعا در زندگی مشترک خود به مشکل می خورد.

پیشنهاد مشاور:ادامه ازدواج ناموفق یا طلاق | ادامه زندگی بخاطر فرزند

از طرفی همه ما می دانیم که زندگی مشترک چالش های زیادی به همراه دارد و با توجه به اینکه دو فرد با ویژگی شخصیتی و شرایط محیطی مختلف با یکدیگر ازدواج می کنند و تصمیم می گیرند که با یکدیگر زندگی کنند طبیعی است که در بسیاری از زمینه ها با یکدیگر اختلاف نظر داشته باشند و اگر این اختلاف نظر با عدم مهارت در حل سازگارانه تعارض ها همراه باشد می تواند مشکلات بسیاری از جمله طلاق عاطفی را در پی داشته باشد.

مشکل بسیاری از افراد این است که تصویری رویایی از ازدواج و زندگی مشترک دارند، گاهی نیز برخی افراد به امید تمام شدن مشکلات در خانواده پدری شان تن به ازدواج می دهند و زمانی که با شروع زندگی مشترک با چالش ها و اختلاف هایی که با همسر دارند روبرو می شوند، شوکه می شوند و توان و مهارت حل مشکلات و اختلافات را به صورت سازگارانه ندارند و شروع به جر و بحث و  دعوا و درگیری با یکدیگر می کنند تا از این طریق هرکدام بتوانند حرف خود را به کرسی بنشانند، هیچکدام به پذیرش ویژگی های شخصیتی یکدیگر فکر نمی کنند و تنها به تغییر دادن طرف مقابل شان فکر می کنند و پیامد چنین تفکر و راهبردی می شود ناامیدی و دلسردی مطلق نسبت به فرد مقابل و در نتیجه سکوت و بی تفاوتی و در نهایت طلاق عاطفی!

نشانه های طلاق عاطفی

  • عدم اشتیاق برای وقت گذرانی با یکدیگر
  • عدم دلبستگی و وابستگی زن و شوهر به یکدیگر
  • افزایش سرگرمی های بیرون از خانواده
  • افزایش روابط فرا زناشویی
  • کاهش بحث های سازنده
  • مطرح کردن مسائل و اختلافات خانوادگی در بیرون از چارچوب خانواده
  • تمرکز بیش از حد پدر یا مادر بر نیازهای فرزندان و در مقابل کاهش توجه به نیازهای یکدیگر
  • افزایش سرزنش یکدیگر و بی توجهی به ویژگی های مثبت
  • مقایسه کردن مداوم همسر با افراد دیگر 
  • تمرکز بیش از حد به خاطرات گذشته و بی توجهی به اتفاقات آینده
  • افزایش سفرها و مهمانی های انفرادی 

پیشنهاد مشاور: 26 نشانه پیش از طلاق از نظر مرکز مشاوره ازدواج

روند طلاق عاطفی به چه صورت است؟

همانطور که اشاره شد زن و مرد در ابتدا برای تغییر دادن یکدیگر و به دلیل اختلاف در مسائل مختلف با یکدیگر مشاجره می کنند و این مشاجره ها مدتی طول می کشد اما بعد از مدتی دعوا و درگیری فروکش می کند و زن  و مرد نسبت به یکدیگر بی تفاوت می شوند و به طلاق عاطفی می رسند.

از آنجایی که در چنین مرحله ای زن و شوهر علاقه ای به یکدیگر ندارند و در واقع در یک خانه هستند و کاری به یکدیگر ندارند منطقی این است که به صورت رسمی از یکدیگر جدا شوند اما این اتفاق به چند دلیل نمی افتد و زن و مرد با وجود این که از بودن در کنار هم و حضور یکدیگر لذتی نمی برند ترجیح می دهند که به زندگی با یکدیگر تحت هر شرایطی ادامه بدهند. 

یکی از دلایل اصلی ادامه دادن زندگی مشترک تحت این شرایط حضور فرزندان است. افکاری که والدین درباره فرزندان در سر می پرورانند و نگرانی در مورد آینده آن ها سبب می شود که ترجیح دهند زندگی مشترکشان را هرچند سرد و بی روح ادامه دهند.

پیشنهاد مشاور: افسردگی پس از طلاق و جدایی را درمان کنیم

از دیگر دلایل می تواند نگرانی بابت شرایط زندگی بعد از طلاق و مشکلات اقتصادی و نداشتن هیچ گونه حمایتی باشد، این مورد بیشتر در مورد خانم ها صدق می کند. 

خانمی که خانه دار است و هیچ منبع درآمد و شغل و همچنین خانواده حمایت گری هم ندارد ممکن است مدام با خود فکر کند که بعد از طلاق چه بلایی سرم می آید و چگونه باید امرار معاش کنم، این نگرانی در مورد آینده و نداشتن هیچگونه پشتوانه مالی و عاطفی سبب می شود که زن تصمیم بگیرد تحت هر شرایطی با همسرش زندگی کند و شرایط را تحمل کند.

مسئله دیگر می تواند مهریه باشد. بسیاری از آقایان از ترس مهریه، تصمیم می گیرند که به زندگی سرد و بی روح با همسرشان ادامه دهند و به طلاق فکر نکنند.

آمار طلاق عاطفی در کشور ما چگونه است؟

با توجه به اینکه طلاق عاطفی در جایی ثبت نمی شود نمی توانیم آمار دقیقی از آن ارائه دهیم، اما تحقیقات نشان می دهند که از هر دو ازدواج، یک مورد از آن ها به طلاق عاطفی می رسند.

راه های پیشگیری از طلاق عاطفی

اگر از زنان و مردانی که رابطه عاطفی سردی با همسران خود دارند بپرسیم که در ابتدای ازدواجشان حسشان نسبت به همسرشان چه بوده اکثر آن ها حرف از دوست داشتن می زنند. 

گاهی زندگی مشترکشان را با عشق شروع می کنند و گاهی سنتی ازدواج می کنند ولی در طی مدت آشنایی بینشان علاقه بوجود می آید بنابراین اکثریت افراد در ابتدای زندگی شان احساس علاقمندی نسبت به یکدیگر داشتند و هیچگاه به دنبال دعوا و جر و بحث با یکدیگر نبودند اما چه می شود که آن عشق و دوست داشتن اولیه به یکباره به نفرت تبدیل می شود؟

پیشنهاد مشاور: تاثیر جر و بحث و دعوای والدین مقابل کودکان

عدم توانایی حل مسئله

واقعیت این است که دلیل بروز طلاق عاطفی؛ عدم علاقه نسبت به یکدیگر نیست بلکه مشکل اصلی عدم توانایی حل مسئله در زوجین است.

اگر که آموزش های لازم قبل از ازدواج به زن و مرد داده شود و هر کدام دوره های آموزش مهارت های بین فردی را ببینند و یاد بگیرند که چطور در مورد مشکلاتشان با یکدیگر حرف بزنند و آن ها را مورد بررسی قرار دهند و راه حل مناسب برایشان پیدا کنند، می توانند از بودن در کنار یکدیگر لذت ببرند و از بروز اختلاف نظر در مورد یک مسئله واحد هراس نداشته باشند.

تفاوت های فردی و شخصیتی

اما در برخی موارد نیز علت بروز طلاق عاطفی چیزی بیش از اختلافات رایج و معمول است. گاهی زن و مرد آنقدر با یکدیگر تفاوت دارند که دنیایشان به طور کامل با یکدیگر فرق می کند و تحت هیچ شرایطی نمی توانند همدیگر را درک کنند، شاید در ابتدا این زوجین تلاش زیادی برای درک یکدیگر بکنند ولی متاسفانه میزان تفاوت های فردی و شخصیتی آنقدر متفاوت است که راهی به جز جدایی عاطفی یا رسمی نیست چون هیچکدام از آن ها کنار هم حالشان خوب نیست، راه پیشگیری از بوجود آمدن چنین شرایطی مراجعه به مشاور پیش از ازدواج است. 

مشاور پیش از ازدواج می تواند به شما کمک کند تا نقاط قوت و ضعف خودتان و همچنین نقاط قوت و ضعف فرد مقابل تان را بشناسید و اطلاعات و شناخت بیشتری از یکدیگر کسب کنید، میزان تفاهمات و تفاوت های بین فردی تان را مورد بررسی قرار دهید، از علایق هم آگاه شوید و در نهایت بتوانید با استفاده از اطلاعات به دست آمده تصمیم گیری کنید. 

پیشنهاد مشاور: گفتگوی مشترک بین زوجین چیست؟

اگر در جلسه مشاوره با توجه به مصاحبه ها و آزمون هایی که از افراد گرفته می شود مشخص شود که زن و مرد اختلاف زیاد و دردسر سازی با یکدیگر دارند حتما در مورد آن به مراجعان اطلاعات کافی داده می شود و با تاکید بر فکر بیشتر تصمیم گیری را بر عهده خودشان می گذارد. اگر با وجود چنین شرایطی زن و مرد هنوز هم روی تصمیم خودشان برای ازدواج با یکدیگر مصمم باشند، مشاور سعی می کند با آگاهی دادن در مورد مشکلات احتمالی و آموزش برای حل تعارضات  به صورت مسالمت آمیز، آن ها را برای شروع زندگی مشترک آمده کند.

در صورت بروز طلاق عاطفی چه اقداماتی انجام دهیم؟

بدترین کاری که یک زوج می توانند انجام دهند این است که اجازه دهند این روند برای همیشه ادامه پیدا کند، به هر دلیلی که رابطه شما و همسرتان به سردی گراییده نیاز هست که برای بهبود شرایط و یا تمام کردن این شرایط اقدامات لازم را انجام دهید. 

ادامه دادن زندگی با این شرایط می تواند به مرور از شما و همسرتان افرادی افسرده بسازد و همینطور فرزندانتان را نیز در معرض آسیب قرار دهد.

شاید تنها دلیل شما برای ادامه زندگی با همسری که علاقه ای به وی ندارید فرزندان تان باشد اما بودن در یک محیط سرد و بی عاطفه می تواند باعث شود که فرزندانتان نیز سرد و بی عاطفه رشد کنند، محبت کردن را یاد نگیرند یا اینکه بسیار حساس شوند و احساس کمبود کنند و برای رهایی از احساس های ناخوشایند خود و دوری از محیط خانوادگی سرد و بی روح به سمت محیط بیرون از خانواده کشیده شوند.

تفاوت های فردی و شخصیتی

به این دلیل که فرزند شما به یک محیط گرم و صمیمی نیاز دارد، هر چقدر که بزرگتر شود محیط سرد خانه خود را بیشتر با محیط گرم خانه دیگران مقایسه می کند و این حس حسرت که چرا خانواده من اینطور نیستند همیشه در دل فرزند شما باقی می ماند، در چنین شرایطی افراد معمولا به مکانیسم دفاعی پناه می برند تا بتوانند از افکار منفی دور باشند، بنابراین گرایش به سمت مواد مخدر برای فراموشی اوقات ناخوشایند و تجربه لحظه ای اوقات خوشایند می تواند راهکار انتخابی فرزند شما باشد. 

با توجه به شرایط حاکم صحبت کردن شما و همسرتان در مورد مشکلات بین فردی تان امری تقریبا محال است، چون اگر که چنین چیزی امکان پذیر بود طبیعتا کار به طلاق عاطفی نمی کشید بنابراین در چنین شرایطی بهتر هست که نفر سومی وجود داشته باشد که بتواند به شما کمک کند بار دیگر در دنیای یکدیگر وارد شوید و بتوانید مسائل و مشکلات بین تان را مورد بررسی قرار دهید. مشاور خانواده و زوج درمانگر بهترین گزینه برای شما می باشد.

پیشنهاد مشاور:آیا برای ازدواج آمادگی دارید؟ + تست آمادگی برای ازدواج

بهتر آن است که جلسات زوج درمانی با حضور هر دو نفر تشکیل شود اما گاهی پیش می آید که یکی از زوجین در این امر همکاری نمی کند، اگر همسر شما در این امر شما را همراهی نمی کند و حتی چنین کاری را بیهوده می شمارد بهتر است اصراری نکنید، چون تمایل همسرتان برای اینکه بتواند راهکارهای مشاور را بشنود و آن ها را بپذیرد بسیار مهم است و اگر این تمایل نباشد روند مشاوره نتیجه بخش نخواهد بود. 

مراجعه انفرادی شما می تواند به شما کمک کند تا بتوانید علت مشکل را پیدا کنید و بهترین راهکار را در آن شرایط پیدا کنید، شاید همسر شما با مشاهده تغییرات مثبت شما ترغیب شود که جلسات مشاوره را همراه شما ادامه دهد، شاید هم همسر شما هیچگاه تمایل نداشته باشد مشکل خودش را بپذیرد و تلاشی هم برای بهبود شرایط به کار نگیرد، در چنین شرایطی قطعا آسیب هایی بیشتری متوجه شما خواهد بود، بنابراین نیاز است که با راهکاری مناسب از آسیب های احتمالی جلوگیری کنید. شاید نیاز باشد که با ترس های درونی خود مواجه شوید و بتوانید به این نتیجه برسید که جدایی می تواند راهکار مناسب تری برای شما و فرزندانتان باشد. 

در هر صورت مشاور می تواند به شما کمک کند تا راهکارهای پیش رو را مد نظر قرار دهید و مزایا و معایب هر کدام را مورد بررسی قرار دهید تا در نهایت بتوانید بهترین تصمیم را اتخاذ کنید.

شما به راحتی می توانید با مراکز برتر مشاوره خانواده" مرکز مشاوره ستاره زندگی " تماس حاصل کنید، رزرو وقت با مشاور از طریق شماره های 02122354282 و 02122247100 و  09035673050 و 09108347597 امکان پذیر است.