وسواس


وسواس

اختلال وسواس فکری و عملی نوعی اختلال اضطرابی است که باعث ایجاد رفتارهای اجباری می شود. افرادی که از این وسواس رنج می برند معمولا چند بار قفل در را چک می کنند یا بارها دست خود را می شویند در حالی که از این کارها هیچ لذتی نمی برند در حقیقت این کارها باعث می شوند که فرد احساس امنیت پیدا کنند.

علائم

اصلی ترین نشانه این اختلال یک رفتار تکراری است که باعث آسیب به روند معمولی زندگی فرد شده و در آن اختلال ایجاد می کنند.

افکار وسواسی معمولا آزار دهنده هستند و ممکن است به شکل تصاویر ذهنی برای فرد ظاهر شوند و او نتواند از آن ها فرار کند. این افکار روز به روز قوی تر شده و در نهایت باعث ایجاد اضطراب در افراد می شوند.

از این افکار و رفتارها می توان به موارد زیر اشاره کرد:

  • اهمیت به نظم و تقارن ( تمام کتاب ها باید در یک اندازه باشند)
  • توجه بیش از اندازه به یک موضوع ساده
  • ترس از عدم کنترل و آسیب زدن به اطرافیان
  • ترس بیش از اندازه و بی دلیل از مریضی و کثیفی
  • ترس از دست دادن دیگران
  • چک کردن مداوم وسایل
  • ضربه زدن با دست یا با پا برای آرام شدن
  • زمان زیادی را به یک کار اختصاص دادن
  • نگه داشتن و جمع آوری وسایل قدیمی و از کارافتاده
  • تصاویر غیر منطقی یا غیرواقعی

البته نمی توان گفت که نشانه های بالا تاییدی بر وسواس فرد است، توجه داشته باشید که زمانی این موارد نگران کننده می شوند که زندگی عادی فرد را بهم بریزند.

وسواس در مکالمات روزمره معمولا به معنای «اهمیت زیاد به کار یا چیزی دادن» استفاده می شود. به طور مثال شخصی که می گوید، من در انتخاب مواد غذایی وسواس دارم معمولا قصد دارد که از اهمیت مواد غذایی سخن بگوید و از وسواس فکری و عملی رنج نمی برد.

از طرفی دیگر شخصی که یک بار در جوی آب می افتد و سریع لباس خود را می شوید تا بیمار نشود کاری منطقی انجام می دهد اما اگر همان فرد مدام به آن اتفاق و بیماری ناشی از آن فکر کند مطمئنا وسواس دارد.

شما می توانید درگیر آهنگ، فیلم، کتاب، ورزش و هزاران چیز دیگر باشید ولی باز هم زندگی خود را کنترل و اداره کنید.

همه چیز به شدت این افکار و اعمال بستگی دارد.

علت وسواس فکری و عملی

 وسواس با توجه به علت ایجاد به دو دسته کلی تقسیم می شود:

  1. عوامل ژنتیکی، این افراد در نزدیکان خود فردی وسواسی دارند. در وسواس ژنتیکی ریشه کنی مشکل بسیار سخت است و تمرکز فرد و درمانگر معمولا بر روی کنترل این وسواس است.
  2. عوامل ناهشیار، تجربیات و خاطرات گذشته فرد باعث ایجاد این نوع وسواس می شود. این عوامل ناهشیار نامیده می شوند زیرا ما از وجود آن ها آگاه نیستیم، درمانگر در این روش سعی می کند تا این عوامل را شناسایی کند. به طور مثال کسانی که تجاوز را در کودکی تجربه می کنند ممکن است در بزرگسالی با وسواس درگیر شوند.

انواع این اختلال

این اختلال به شکل های زیر در رفتار افراد دیده می شود:

  • افرادی که همه چیز را چند بار تمیز می کنند و باز هم احساس می کنند کثیف است.
  • افرادی که احساس می کنند شیر گاز یا درب باز است و نگران خطرات آن هستند.
  • کسانی که همیشه نگران هستند کار خود را به درستی انجام ندهند و تنبیه شوند.
  • افرادی که به تقارن، نظم و ترتیب رنگ ها اهمیت زیادی می دهند.
  • کسانی که می ترسند چیزهای اضافی را دور بریزند
  • اشخاصی که همیشه نگران هستند نوعی بیماری داشته باشند.

دسته بندی این اختلالات به شکل زیر است.

وسواس شست و شو

  • کسانی که دست های خود را به طور مداوم می شورند.
  • بیش از اندازه حمام و دستشویی رفتن.
  • بیش از اندازه مسواک زدن.
  • نظافت خانه به طور مداوم
  • استفاده همیشگی از دستکش و دست نزدن به دستگیره و کلید ها

وسواس چک کردن

  • چک کردن گاز، برق و بسته بودن درب.
  • زنگ زدن مداوم به دیگران و نگران بودن از این که آسیب ببینند.
  • نگرانی مداوم فرد از بیمار بودن 

وسواس تکرار

  • دوباره خوانی یا دوباره نویسی مطالب
  • تکرار حرکات خاصی مانند چشمک زدن، ضربه زدن با انگشت یا پا

وسواس مذهبی

  • نگرانی بیش از حد در مورد مسائل مذهبی در صورتی که مذهب هم روی این موضوعات به این شدت تاکید نداشته باشد.
  • نگرانی بیش از اندازه در زمینه امور اخلاقی

وسواس جنسی

  • افکار آزاردهنده و خشن در مورد رابطه جنسی با دیگران
  • افکار یا تصاویر جنسی در زمینه رابطه جنسی با کودکان و نزدیکان
  • تخیلات جنسی در مورد دیگران 

ترس از دست دادن کنترل

  • ترس از دزدی کردن
  • ترس از توهین کردن به دیگران در جمع
  • ترس از آسیب زدن به دیگران

اجبارهای ذهنی

  • دعا کردن مداوم برای آسیب ندیدن دیگران
  • شمارش مداوم مانند شمردن پله، طبقات 
  • مرور مداوم اتفاقات در ذهن 
  • سوال پرسیدن مداوم از دیگران برای مطمئن شدن
  • اجتناب از موقعیت هایی که باعث ایجاد اضطراب می شوند.
  • افکار و باورهای خاص در زمینه شانس، رنگ و اعداد خاص

آیا اختلال وسواس قابل درمان است؟

اختلال وسواس به شدت اطرافیان فرد را تحت تاثیر قرار می دهد و باعث اختلال در زندگی آن ها نیز می شود. به طور کلی اختلال وسواس قابل درمان و کنترل است اما این موضوع ممکن است برای برخی از افراد زمان بر باشد.

درمان وسواس چقدر طول می کشد؟

این موضوع با توجه به ویژگی ها و شدت وسواس در افراد متفاوت است اما درمان حدود 6 الی 12 ماه طول می کشد. اگر نشانه ها شدید باشد فرآیند درمان بیش تر طول می کشد. به یاد داشته باشید که درمان باید تا جلسه آخر انجام بشود و درمان ناقص با درمان نشدن هیچ فرقی ندارد. پس از درمان نیز فرد باید مراقب برگشت نشانه های وسواس باشد.

یکی از علل وسواس قطع دارو توسط خود فرد است، این کار حتی ممکن است علائم را شدت ببخشد. برای درمان وسواس معمولا از روش های مختلفی استفاده می شود که مطرح ترین آن ها در ادامه ذکر شده است:

خودیاری برای درمان وسواس

موضوع دیگری که به درمان شما کمک می کند تغییر سبک زندگی شما است، زندگی سالم باعث بهبود حال شما می شود. این کار استرس، اضطراب و نگرانی شما را کاهش می دهد.


به اندازه کافی ورزش کنید

ورزش برای افزایش روحیه و درمان اختلالات مختلف بسیار کارآمد است. سعی کنید روزی حداقل نیم ساعت ورزش کنید، ورزش های آرامش بخشی مانند یوگا و ایروبیک می تواند به افزایش آرامش شما کمک کند.


خواب کافی

بسیاری از افراد از اهمیت خواب کافی آگاه نیستند. کمبود خواب در ایجاد اضطراب نقش مهمی دارد و خواب کافی باعث آرامش فرد می شود.


از مصرف الکل یا مواد مخدر اجتناب کنید

الکل و موادمخدر ممکن است در کوتاه مدت اضطراب و استرس فرد را کاهش دهد، به طور مثال بسیاری از جوانان برای کسب آرامش به سمت سیگار می روند و اصرار دارند که مصرف تفننی دارند اما در دراز مدت سیگار باعث افزایش اضطراب فرد می شود.


تکنیک های آرامشبخش

یوگا، تنفس عمیق و تکنیک هایی که ذهن فرد را آرام کند جزو تکنیک های آرامش بخش هستند و باعث کاهش اضطراب و استرس فرد می شود. هر فرد یک تکنیک خاص را مفید می یابد و از آن استفاده می کند شما هم باید تکنیک مناسب برای شرایط خود را پیدا کنید.


با دیگران صحبت کنید

صحبت با دیگران آسیب پذیری شما را کاهش می دهد، از طرف دیگر صحبت درباره موضوع باعث می شود که غولی که از ترس های خود ساخته اید از بین برود. انزوا اجتماعی به تنهایی باعث اضطراب فرد می شود.

درمان وسواس


مواجهه درمانی برای درمان وسواس

این روش نوعی از درمان شناختی رفتاری است که با مواجهه با عامل اضطراب آور به مرور باعث از بین رفتن وسواس و اضطراب فرد می شود.

این روش چگونه باعث درمان وسواس فکری و عملی می شود؟

در این روش فرد با افکار خود رو برو می شود و تلاش می کند تا اضطراب خود را هنگام مواجه با محرک های استرس زا کاهش دهد و بر وسواس خود غلبه کند. استفاده از دارو درمانی کنار این درمان باعث پیشرفت در درمان می شود.

البته این روند باید به طور کامل برای مراجع توضیح داده شود تا فرد از روند درمان اطلاع کافی داشته باشد.


درمان وسواس با نوروفیدبک

نوروفیدبک در مقایسه با دارو درمانی و روش های دیگر مزایا و فواید زیادی دارد. می توان گفت که نوروفیدبک باعث تغییر ساختار فیزیکی مغز می شود و با این کار افکار ناسالم کاهش می یابند.

نوروفیدبک همچنین در افزایش تمرکز، کاهش استرس، فوبیا و افسردگی نقش دارد. این نوع درمان بدون هیچگونه عوارض جانبی می تواند وسواس، اضطراب و استرس فرد را کاهش دهد.


روش تی ام اس برای درمان وسواس

این روش با اثرات جانبی کم به بهبود علائم وسواس می پردازد. وجود وسواس به این معنی است که بخش های خاصی از مغز بیش از اندازه فعال است و همین امر باعث ایجاد اضطراب در فرد می شود. تی ام اس روشی اثبات شده برای درمان وسواس است و به افراد کمک می کند تا کنترل سلامت روان خود را به دست بیاورند.

این روش برای کسانی که از روش های دیگر نتیجه نگرفته اند می تواند گزینه مناسبی باشد.


دارو درمانی

دارو درمانی معمولا در کنار روش های دیگر استفاده می شود زیرا مشکل را ریشه ای از بین نمی برد و فقط برای مدت کوتاهی حال فرد را بهبود می بخشد. 

دارو درمانی به تنهایی باعث وابستگی فرد به دارو می شود زیرا بلافاصله پس از قطع قرص وضعیت فرد مانند سابق می شود. به یاد داشته باشید که هر دارویی برای یک نفر کاربرد دارد بنابراین دارویی که برای دوستتان مفید بوده است ممکن است به درد شما نخورد.


خانواده درمانی

اغلب مشکلات و اختلالات از درون خانواده شکل می گیرند به همین دلیل خانواده درمانی برای درمان اختلالات توصیه می شود و به کاهش درگیری های خانوادگی نیز کمک می کند.

درمانگر ممکن است از خانواده درمانی برای پیشرفت درمان فرد استفاده می شود. معمولا خانواده فرد نیز راغب هستند تا به فرزند خود کمک کنند.

نقش درمانگر

یک درمانگر خوب و حاذق ابزار لازم برای کنترل استرس و و اضطراب را برای شما فراهم می کند و در طول درمان کم کم به شما یاد می دهد تا درمانگر خودتان باشید. در جلسات اولیه این درمانگر است که به شما تمرین می دهد ولی به مرور خودتان باید موقعیت های سخت را شناسایی کنید و راهی برای عبور از آن ها پیدا کنید.

به هیچ عنوان در این مبارزه به حس خود اعتماد نکنید زیرا شما را گمراه می کند و افراد ناخوداگاه ترجیح می دهند که از شرایط سخت و چالش برانگیز فرار کنند. و همین باعث شکست خیلی از افراد در برابر وسواس می شود زیرا انقدر دوام نمی اورند تا چهره غیرواقعی ترس خود را ببینند.


اختلال وسواس در کودکان

اختلال وسواس فکری وعملی معمولا در بزرگسالان و نوجوانان دیده می شود اما ممکن است نشانه های آن در کودکان نیز دیده شود، به خاطر داشته باشید که علائم اختلال وسواس در کودکان با علائم اختلالات دیگر مانند، اختلال کم توجهی-بیش فعالی، اوتیسم، سندروم تورت مشابه باشد. بنابراین باید از متخصص کمک بگیرید.

چطور می توان به فرد وسواس کمک کرد؟

واکنش شما به رفتار و حرف های فردی که درگیر وسواس است در روحیه او تاثیر زیادی می گذارد. سرکوب، انتقاد، تمسخر و هر واکنش منفی می تواند حال فرد را وخیم تر کند. به یاد داشته باشید که فرد وسواسی کنترل افکار خودش را ندارد و نمی تواند بر آن ها غلبه کند.

موارد زیر به شما کمک می کنند تا این راه برای شما آسان شود.


صبور باشید

ممکن است در برابر رفتارهای وسواس گونه خشمگین شوید ولی نباید این خشم را بروز بدهید، در  روبرویی با هر اختلال، مهم ترین امر صبور بودن است، به یاد داشته باشید که فرزند، همسر یا پدر و مادر شما نمی تواند رفتار خود را کنترل کند و باید با او مدارا کنید. برای این کار بهتر است که بر اعمال مثبت آن ها متمرکز کنید.


حس شوخ طبعی

مسائل را جدی نگیرید، خندیدن و خوش گذراندن در کنار خانواده می تواند علائم وسواس را کمرنگ کند، از طرفی دیگر حضور در محیط های خشن و سرد باعث تشدید علائم وسواس می شود. البته در ابتدا اطمینان حاصل کنید که فرد بیمار از رفتار شما ناراحت نمی شود.


او را تنها نگذارید

اجازه ندهید که عزیز شما احساس تنهایی پیدا کند، حمایت شما نقش زیادی در بهبودی او دارد، سعی کنید محیط کم استرس و اضطرابی را برای او فراهم کنید و بر روال درمان او نظارت کند.

شما به راحتی می توانید با مراکز برتر مشاوره وسواس و اضطراب "مرکز مشاوره ستاره" تماس حاصل کنید، رزرو وقت با مشاور از طریق شماره های 02122354282 و 02122247100 و به وسیله موبایل از طریق شماره های 09035673050 و 09108347597 امکان پذیر است.


چیزهایی که در مورد وسواس نمی دانید

چیزهایی که در مورد وسواس نمی دانید

آیا تابحال برایتان پیش آمده که بعد از پیاده شدن از ماشینتان، هنگامی که کمی از آن فاصله گرفتید در مورد قفل کردن یا نکردن در ماشین به شک افتاده و وسواس داشته باشید؟ آیا تاکنون از اطرافیان شنیده اید که وسواسی هستید؟ اگر پاسخ شما به این سوال مثبت است این مقاله را از دست ندهید.

باید ها و نباید های ازدواج با فرد وسواسی

باید ها و نباید های ازدواج با فرد وسواسی

اختلال وسواس، از جمله اختلالات روانشناختی است که میزان شیوع آن بالاست. بنابراین این امکان این که هر کدام از ما با افراد وسواسی برخورد کنیم زیاد است و همین امر می تواند احتمال اینکه فردی به قصد ازدواج با فردی وسواسی روبرو و آشنا شود بالاست.

جلوگیری از افکار سرزده هنگام وسواس فکری

جلوگیری از افکار سرزده هنگام وسواس فکری

افکار سرزده افکاری هستند که ذهن شما را درگیر می کنند. آن ها می توانند باعث پریشانی شما شوند، ماهیت فکر ممکن است ناراحت کننده باشد همچنین ممکن است به طور مکرر دوباره بروز پیدا کند و روز به روز بدتر شود. در این مقاله به تکنیک هایی جلوگیری از افکار سرزده هنگام وسواس فکری می پردازیم.

وسواس در کودکان +درمان

وسواس در کودکان +درمان

زمانی که کودکی به اختلال وسواس فکری و رفتاری دچار می شود، زندگی او دچار اختلالاتی می گردد و این اختلال می تواند زندگی کودک را نابود سازد، این اختلال همچنین بر روی اطرافیان کودک تاثیر منفی می گذارد و دیگران به طور منفی تحت بازتاب ویرانگر این اختلال قرار می گیرند.

عشق وسواس گونه | اختلال وسواس عشقی و درمان

عشق وسواس گونه | اختلال وسواس عشقی و درمان

درمان عشق وسواس گونه و اختلال وسواس عشقی چگونه است؟ اختلال وسواس عشقی (OLD) که با نام های عشق بیمارگونه ، بیماری توهم عشق ، وسواس عاطفی ، بیماری عاشق پیشگی و اختلال عشق نامیده می شود به شرایطی گفته می شود که فرد احساس می کند باید از کسی که دوستش دارد محافظت کند، حتی اگر این حفاظت به قیمت کنترل کردن و مالکیت فرد باشد.

وسواس فکری عملی در بارداری و پس از زایمان و درمان آن

وسواس فکری عملی در بارداری و پس از زایمان و درمان آن

اختلال وسواس فکری عملی در بارداری و پس از زایمان بسیاری از مادران را دگیر خود می کند. عادی است که مادران پس از ورود نوزاد جدید، مجموعه ای از احساسات مختلف را تجربه کنند. تحقیقات انجام شده در این زمینه نشان داده است که پس از بارداری تغییرات خلقی و اختلالات مادران به دلیل بهم ریختگی هورمون ها شدید تر می شود.

وسواس جنسی با رابطه جنسی با محارم، حیوان و کودک ارتباط دارد؟ از تشخیص تا درمان

وسواس جنسی با رابطه جنسی با محارم، حیوان و کودک ارتباط دارد؟ از تشخیص تا درمان

وسواس جنسی شامل افکار نگران کننده: رابطه جنسی با حیوان ، رابطه جنسی با محارم ، خیانت، سوء استفاده جنسی از دیگران ، بردگی جنسی، سادیسم جنسی یا مازوخیسم و غیره که پیامدهای جدی و نگران کننده ای برای مبتلایان آن به همراه دارد. راه تشخیص تا درمان ..

ازدواج با فرد وسواسی دودمان به باد می دهد؟ چه باید کرد؟

ازدواج با فرد وسواسی دودمان به باد می دهد؟ چه باید کرد؟

ازدواج با فرد وسواسی سخت است؟ چه راهکارهای روانشناسی برای مقابله با آن وجود دارد؟ بسیاری از افراد احساس می کنند که زندگی با فردی که دچار وسواس فکری و عملی است به معنای داشتن یک زندگی مرتب و تمیز است.